شماره روزنامه ۶۵۴۹
|

اخبار دسته بندی نشده

    چهارشنبه، ۰۲ اردیبهشت ۱۴۰۵
  • پارادایم نوین حسابداری جنگ

    تاریخ اقتصادی ملت‌ها را اغلب نه با دوران ثبات، بلکه با نحوه برخورد با بحران‌های بزرگ می‌سنجند. درگیری‌های نظامی ۴۰ روزه اخیر (اسفند ۱۴۰۴ تا فروردین ۱۴۰۵) که منجر به انسداد موقت تنگه هرمز و اختلال در زیرساخت‌های کلیدی شد، صرفا یک واقعه نظامی نبود؛ بلکه یک تکانه‌ی عظیم ساختاری بود که تمامی پیش‌فرض‌های مدیریت مالی و بازرگانی را به چالش کشید.
  • چرا اجماعی در زمینه سیاستگذاری توسعه وجود ندارد؟

    روزنامه شماره ۶۵۴۶

    دوگانه دیرپای اقتصاد

    در فضای تصمیم‌گیری و تصمیم‌سازی اقتصادی کشور، همواره یکی از مناقشه‌برانگیزترین موضوعات، دوگانه حرکت به سمت سیاست‌های مبتنی بر تجارت آزاد در برابر اعمال سیاست‌ها و مداخلات حمایت‌گرایانه در حوزه سیاست‌های تجاری-صنعتی بوده است. این دوگانه به‌طور خاص در مقاطعی که نظام سیاستگذاری در آستانه تصمیم‌گیری درباره سطح و شیوه اعمال سیاست‌های تعرفه‌ای، محدودیت‌های تجاری و تعیین تکلیف الزامات قانونی نظیر ماده ۵ و ماده ۱۶ قانون حداکثر استفاده از توان تولیدی و خدماتی کشور قرار می‌گیرد، اهمیت مضاعف می‌یابد. بحث در خصوص این دوگانه در میان اقتصاددانان نیز با هیچ‌گونه اجماعی همراه نبوده است.
  • واردات گوشی در سال ۱۴۰۴ حدود ۲۶ درصد کاهش یافت؛

    روزنامه شماره ۶۵۴۶

    مسافران؛ جانشین تاجران موبایل

    یکی از بازارهای کم رمق در سال ۱۴۰۴، بازار گوشی بود. گرانی گوشی‌ها و افت قابل‌توجه خرید و فروش در سال ۱۴۰۴ که تا فروردین ۱۴۰۵ هم کش آمده است، گواه این مساله است. گزارش منتشر شده از گمرک نشان می‌دهد که واردات گوشی هم کم رمق بوده است؛ به‌ویژه نسبت به سال‌های ۱۴۰۰ و ۱۴۰۱. آمارها حکایت از این دارد که واردات گوشی در سال ۱۴۰۴، نسبت به سال پیش از آن، ۲۶ درصد کاهش داشته است. اما نکته‌ای که در این آمارها خودنمایی می‌کند این است که جور تاجرها را مسافران به دوش کشیده‌اند. بر اساس داده‌های منتشر شده از سوی گمرک، صنعت واردات تلفن همراه در سال ۱۴۰۴ با یک جابه‌جایی معنادار در الگوی ورود کالا مواجه شده است؛ جابه‌جایی‌ای که در ظاهر به کاهش واردات تجاری و همزمان افزایش شدید واردات مسافری منجر شده است.
  • تنش‌های ژئوپلیتیک دسترسی به ماده‌ای حیاتی در زنجیره تولید محصولات معدنی را محدود کرده است

    روزنامه شماره ۶۵۴۶

    رقابت صنعت و کشاورزی بر سر گوگرد

    گسترش دامنه تنش‌های ژئوپلیتیک در خاورمیانه، یکی از حلقه‌های زنجیره تامین جهانی، یعنی بازار گوگرد را هدف گرفته است. گوگرد که یک نهاده‌ کلیدی در تولید محصولات فلزی و کودهای شیمیایی به‌شمار می‌رود، اکنون به کانون رقابت میان بخش صنعت و کشاورزی تبدیل شده است. اختلال در عرضه این نهاده، نه‌تنها هزینه تولید مس و نیکل را افزایش داده، بلکه نشانه‌ای از آسیب‌پذیری عمیق‌تر بازارهای کالایی در برابر شوک‌های انرژی و گلوگاه‌های لجستیک است؛ وضعیتی که می‌تواند در صورت تداوم، به بازتعریف توازن عرضه و تقاضا در بازار فلزات منجر شود.
  • تحلیل ارزش جایگزینی پالایشگاه‌های بورسی

    صنعت پالایش نفت یکی از سرمایه‌برترین و پیچیده‌ترین بخش‌های زنجیره انرژی در جهان محسوب می‌شود. برخلاف بسیاری از صنایع تولیدی، ایجاد ظرفیت پالایشی نه تنها به سرمایه‌گذاری‌های چند‌میلیارد دلاری نیاز دارد، بلکه مستلزم فناوری‌های پیشرفته فرآیندی، زیرساخت‌های گسترده لجستیک و سال‌ها زمان برای طراحی، ساخت و راه‌اندازی است. به همین دلیل در تحلیل اقتصادی این صنعت، یکی از مهم‌ترین مفاهیمی که برای سنجش ارزش واقعی دارایی‌ها مورد استفاده قرار می‌گیرد «ارزش جایگزینی» است.
  • محدودیت در مسیرهای انتقال انرژی، جریان ورودی خوراک‌های صنعتی را دچار اختلال کرده است

    روزنامه شماره ۶۵۴۶

    زلزله‌ جهانی در بازار پایین‌دست پتروشیمی

    پس از گذشت بیش از ۵۰ روز از تهاجم نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی به ایران، شواهد نشان می‌دهد این جنگ یک شوک زنجیره‌ای در کل زنجیره ارزش پتروشیمی ایجاد کرده که از خوراک‌های پایه مانند نفتا و اتان آغاز شده و تا صنایع پایین‌دستی نظیر پلاستیک، بسته‌بندی، خودروسازی و حتی کالاهای مصرفی روزمره امتداد یافته است. اختلال در تنگه هرمز، افزایش شدید هزینه خوراک و حمل‌ونقل در کنار توقف یا کاهش تولید در خاورمیانه و آسیا، موجب جهش قیمت پلیمرها، کاهش حاشیه سود صنایع پایین‌دستی و در نهایت انتقال هزینه به مصرف‌کننده نهایی شده است. در این میان، بازآرایی ژئو‌اقتصادی نیز در حال شکل‌گیری است: مزیت نسبی به سمت تولیدکنندگان مبتنی بر گاز در آمریکای شمالی و تا حدی چین منتقل شده، درحالی‌که اروپا و آسیا با فشار مضاعف هزینه و ریسک مواجه هستند. این بحران نه‌تنها یک شوک کوتاه‌مدت، بلکه آغازگر تغییرات ساختاری در زنجیره تامین جهانی پلیمرها و صنایع وابسته است.
  • پایان تعلیق: از تحریم تا جنگ + فایل صوتی

    ایرانیان دهه‌هاست در تعلیقی فرساینده زیسته‌اند: میان تحریم و توافق و اکنون میان جنگ و آتش‌بس. با این حال، آتش‌بس شکننده کنونی، این تعلیق را به آستانه‌ای رسانده که پیش‌تر حتی قابل تصور نبود: تعلیق میان «نابودی تمدنی» و «توافقی بزرگ». این دوگانه، فراتر از لفاظی، نشان می‌دهد زمان در حال فروبستن فضای میانی تصمیم است. این فروبستگی پیامد بازگشت رابطه ایران و آمریکا به نقطه آغاز است: رابطه‌ای که با رویارویی شکل گرفت و پس از دهه‌ها تعلیق در قالب چرخه‌های «تحریم–توافق»، بار دیگر به همان نقطه بازگشته است. این بازگشت اما گسست نیست؛ آنچه امروز در قالب چرخه‌های «جنگ-آتش‌بس» ظاهر شده، امتداد همان تخاصم انباشته‌ای است که پیش‌تر در صورت‌بندی چرخه‌های «تحریم-توافق» خود را بازتولید می‌کرد.